Σκόπελος: Στο Μουσείο Βακράτσα μία από τις ελάχιστες αυθεντικές παραδοσιακές φορεσιές «Μόρκα» που διασώθηκαν
2026-11-13 21:56:04
Ένα πολύτιμο κειμήλιο της σκοπελίτικης παράδοσης επιστρέφει στο σπίτι της οικογένειας Ρεμπάκη, έπειτα από σχεδόν δύο αιώνες – Η ιστορική φορεσιά αναφέρεται σε προικοσύμφωνο του 1865.
Μια ιδιαίτερα σημαντική προσθήκη στην πολιτιστική και λαογραφική κληρονομιά της Σκοπέλου αποτελεί η παραλαβή μιας από τις ελάχιστες αυθεντικές, υφαντές παραδοσιακές φορεσιές, γνωστές ως «Μόρκα», που έχουν διασωθεί μέχρι σήμερα.
Η σπάνια φορεσιά παραδόθηκε στο Μουσείο Βακράτσα, προκαλώντας συγκίνηση, καθώς πρόκειται για ένα κειμήλιο με ιστορία που συνδέεται άμεσα με μία από τις παλαιές οικογένειες του νησιού.
Η φορεσιά ανήκε στον Γεώργιο Ρεμπάκη, γεννημένο το 1805, και στη σύζυγό του Ουρανία, παππού και γιαγιά της αείμνηστης Αντιγόνης Βακράτσα.
Η ιστορική αναφορά σε προικοσύμφωνο του 1865
Ιδιαίτερη ιστορική αξία προσδίδει στη φορεσιά το γεγονός ότι η παραδοσιακή ενδυμασία της οικογένειας Ρεμπάκη καταγράφεται σε προικοσύμφωνο με ημερομηνία 23 Ιουλίου 1865, το οποίο διατηρείται στο αρχείο της Αντιγόνης Βακράτσα.
Στο έγγραφο γίνεται αναφορά σε πολύτιμα κοσμήματα, ενδύματα και άλλα αντικείμενα που αποτελούσαν μέρος της προίκας:
«Ένα ζεύγος τζαπράκια μαργαροκεντημένα μετά της θήκης των, εν ζεύγος βραχιόλια χρυσά, τέσσερα δαχτυλίδια... τρία φουστάνια, δύο μώρικα και εν κόκκινον, δώδεκα άσπρα εσωφούστανα, εξ βαβουκλιά, τρεις δοζίνες (36) υποκάμισα γυναικεία και ανδρικά...»
Η συγκεκριμένη καταγραφή αποτελεί σημαντική μαρτυρία για την ενδυματολογική παράδοση της Σκοπέλου κατά τον 19ο αιώνα, αλλά και για την ιδιαίτερη θέση που κατείχαν οι παραδοσιακές φορεσιές στην κοινωνική και οικογενειακή ζωή του νησιού.


Η πολύτιμη δωρεά του Γιάννη Ρεμπάκη
Η επιστροφή της φορεσιάς κατέστη δυνατή χάρη στην ευγενική δωρεά του Γιάννη Ρεμπάκη, ανιψιού της Αντιγόνης Βακράτσα, προς τον Δήμο Σκοπέλου.
Η δωρεά δίνει τη δυνατότητα να συντηρηθεί και να διαφυλαχθεί το σπάνιο ένδυμα, ώστε να παραμείνει ζωντανό κομμάτι της ιστορίας του νησιού και να γνωρίσουν την αξία του οι επόμενες γενιές.
Η φορεσιά ξεχωρίζει για την πλούσια πτύχωσή της, τη σκούρα απόχρωση και τα εντυπωσιακά υφαντά διακοσμητικά μοτίβα με κόκκινα άνθη και ανοιχτόχρωμα σχέδια στο κάτω μέρος της.
«Η κούκλα Σκοπελίτισσα γύρισε στο σπίτι της»
Ιδιαίτερα συγκινητική είναι η συμβολική διάσταση της επιστροφής της φορεσιάς στο Μουσείο Βακράτσα, καθώς το κτίριο συνδέεται με την ιστορία της οικογένειας στην οποία ανήκε.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στην ανακοίνωση για την παραλαβή του κειμηλίου:
«Η κούκλα Σκοπελίτισσα γύρισε στο σπίτι της, στο σπίτι που γεννήθηκε από τον καραβοκύρη Ρεμπάκη για να ντύσει τις κόρες του σαν βασίλισσες!»
Η επιστροφή της «Μόρκας» δεν αποτελεί απλώς τον εμπλουτισμό μιας μουσειακής συλλογής. Είναι μια πράξη διάσωσης της τοπικής ιστορίας, που συνδέει το παρελθόν με το παρόν και αναδεικνύει τον πλούτο της παραδοσιακής ενδυμασίας της Σκοπέλου.
Ένα αυθεντικό κομμάτι της ιστορίας του νησιού επιστρέφει στον τόπο του, με την προοπτική να διατηρηθεί για πολλές ακόμη γενιές.
Οι εικόνες που δημιουργήθηκαν είναι εικαστικές αναπαραστάσεις, όχι αυθεντικές φωτογραφίες του εκθέματος. Για δημοσιογραφική χρήση στο Skiathoslife.gr, προτείνω να χρησιμοποιηθούν οι πραγματικές φωτογραφίες της φορεσιάς, με ήπια διόρθωση φωτισμού και ευκρίνειας, χωρίς αλλαγή στα χρώματα, τα σχέδια ή την υφή του ιστορικού υφάσματος.

