Η Μαργαρίτα Παπανδρέου, μια από τις πλέον αναγνωρίσιμες γυναικείες προσωπικότητες της Μεταπολίτευσης, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 102 ετών. Αμερικανίδα στην καταγωγή, συγγραφέας και ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών, συνδέθηκε για σχεδόν τέσσερις δεκαετίες με τον Ανδρέα Παπανδρέου, ενώ απέκτησαν μαζί τέσσερα παιδιά, μεταξύ των οποίων τον πρώην πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου και τον ευρωβουλευτή Νίκο Παπανδρέου.

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου γεννήθηκε στις 30 Σεπτεμβρίου 1923 στο Όουκ Παρκ του Ιλινόι στις ΗΠΑ, ως Μάργκαρετ Έσθερ Τσαντ. Σπούδασε δημοσιογραφία και συνέχισε με μεταπτυχιακές σπουδές στη Δημόσια Υγεία στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα, όπου γνώρισε τον Ανδρέα Παπανδρέου το 1947.

Οι δυο τους παντρεύτηκαν με πολιτικό γάμο στο Ρίνο το 1951 και έζησαν αρχικά στις ΗΠΑ. Το 1961 εγκαταστάθηκαν μόνιμα στην Ελλάδα, ακολουθώντας στη συνέχεια μια διαδρομή που συνδέθηκε στενά με τις πολιτικές εξελίξεις της εποχής.

Από τη χούντα στη Μεταπολίτευση

Μετά την επιβολή της δικτατορίας το 1967, η Μαργαρίτα Παπανδρέου δραστηριοποιήθηκε για την απελευθέρωση του συζύγου της, ο οποίος είχε συλληφθεί από το καθεστώς. Μετά την αποφυλάκισή του, η οικογένεια εγκαταστάθηκε αρχικά στη Στοκχόλμη και στη συνέχεια στο Τορόντο.

Η επιστροφή στην Ελλάδα μετά τη Μεταπολίτευση έφερε το ζεύγος Παπανδρέου στο επίκεντρο της πολιτικής και κοινωνικής ζωής. Η προσωπική τους σχέση, ωστόσο, πέρασε από έντονες κρίσεις και τελικά οδηγήθηκε στο διαζύγιο το 1989, προκειμένου ο Ανδρέας Παπανδρέου να παντρευτεί τη Δήμητρα Λιάνη.

Η δράση για τα δικαιώματα των γυναικών

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου ανέπτυξε έντονη δράση γύρω από τα δικαιώματα των γυναικών και ίδρυσε την Ένωση Γυναικών Ελλάδας, της οποίας διετέλεσε πρόεδρος για οκτώ χρόνια.

Το όνομά της συνδέθηκε με τις διεκδικήσεις για τη βελτίωση της κοινωνικής και νομικής θέσης των Ελληνίδων, σε μια περίοδο σημαντικών θεσμικών αλλαγών. Μεταξύ άλλων, προωθήθηκαν η κατάργηση της προίκας, η καθιέρωση του πολιτικού γάμου, το συναινετικό διαζύγιο, η δυνατότητα διατήρησης του επωνύμου της γυναίκας μετά τον γάμο και η κατοχύρωση ίσων δικαιωμάτων των δύο γονέων στην επιμέλεια των παιδιών.

Παράλληλα, έγραψε βιβλία και άρθρα και ασχολήθηκε ενεργά με ζητήματα που αφορούσαν τις γυναίκες και την ειρήνη.

Τα τελευταία χρόνια

Η Μαργαρίτα Παπανδρέου συνέχισε να ζει στην Ελλάδα και τα τελευταία χρόνια είχε περιορίσει τις δημόσιες εμφανίσεις της. Τον Σεπτέμβριο του 2025 γιόρτασε τα 102α γενέθλιά της, με τον γιο της Γιώργο Παπανδρέου να δημοσιεύει φωτογραφία της και να της εύχεται δημόσια για τα γενέθλιά της