Το θέμα είχε θέσει νωρίτερα ο δήμαρχος Σκιάθου Θοδωρής Τζούμας, παρουσιάζοντας στοιχεία από τα οποία, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη συνεδρίαση, προκύπτουν εξαιρετικά μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των οικονομικών αποτελεσμάτων προηγούμενων δημοπρασιών και εκείνων που πραγματοποιήθηκαν υπό το νέο σύστημα από την ΕΤΑΔ.
Η αλλαγή του συστήματος από το 2024
Ο κ. Λάζαρος Κυρίζογλου αναφέρθηκε αρχικά στην αλλαγή που επήλθε το 2024 στον τρόπο παραχώρησης της απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας για δραστηριότητες όπως καντίνες, ομπρέλες και ξαπλώστρες. Με τον ν. 5092/2024, αρμόδιοι φορείς για την παραχώρηση απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας είναι πλέον το Δημόσιο και η Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου, ενώ το Ελληνικό Δημόσιο εκπροσωπείται στις σχετικές συμβάσεις από την Κτηματική Υπηρεσία. Ο νόμος προβλέπει παράλληλα ότι το 60% των σχετικών εσόδων αποδίδεται στον οικείο Δήμο, ενώ το υπόλοιπο αφορά το Δημόσιο. Οι δημοπρασίες πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά και τη διαχείριση και διεξαγωγή τους αναλαμβάνουν οι αρμόδιες Κτηματικές Υπηρεσίες. (Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών)
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ αναφέρθηκε και στις καθυστερήσεις που είχαν καταγραφεί στην απόδοση των ποσών προς τους Δήμους, σημειώνοντας ότι μετά τις παρεμβάσεις της Αυτοδιοίκησης υπήρξε νομοθετική ρύθμιση ώστε να προχωρήσει η απόδοση των οφειλόμενων πόρων. Το κρίσιμο ζήτημα όμως, όπως υπογράμμισε, είναι πλέον εάν η εφαρμογή του νέου συστήματος οδηγεί σε σημαντικές απώλειες εσόδων για τους Δήμους και το Δημόσιο.
Από 431.250 ευρώ σε 13.494,25 ευρώ
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν για τη Σκιάθο. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ στη συνεδρίαση, οι δημοπρασίες παραχώρησης δικαιώματος απλής χρήσης αιγιαλού και παραλίας που είχαν πραγματοποιηθεί για την προηγούμενη περίοδο απέδιδαν 431.250 ευρώ ετησίως. Αντίθετα, όπως υποστήριξε, από τις νέες ηλεκτρονικές δημοπρασίες της Κτηματικής Υπηρεσίας Μαγνησίας για την περίοδο 2025-2028 τα αντίστοιχα έσοδα διαμορφώνονται μόλις σε περίπου 13.494,25 ευρώ ετησίως.
Πρόκειται, για μια εξαιρετικά μεγάλη αρνητική απόκλιση, η οποία επηρεάζει άμεσα και τα έσοδα των δήμων καθώς αυτοί δικαιούνται το 60% του σχετικού ανταλλάγματος. Το ζήτημα της «σημαντικής αρνητικής απόκλισης των τιμών εκκίνησης και κατακύρωσης» επιβεβαιώθηκε και στη δημόσια ενημέρωση μετά τη συνεδρίαση, όπου αναφέρεται ότι η ΚΕΔΕ θεωρεί ότι το θέμα πλήττει σε μεγάλο βαθμό τα έσοδα του Δήμου Σκιάθου και ότι θα το θέσει στα αρμόδια υπουργεία.
Το παράδειγμα των Κουκουναριών
Στη συζήτηση παρουσιάστηκε, μάλιστα, ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον συγκριτικό στοιχείο. Σε χώρο στις Κουκουναριές, όπου η διαδικασία πραγματοποιήθηκε με συμμετοχή του Δήμου, σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη συνεδρίαση, το οικονομικό αποτέλεσμα ανήλθε περίπου στις 418.259 ευρώ ανά έτος, εμφανίζοντας μάλιστα αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη δημοπρασία. Ο ίδιος ο Δήμος Σκιάθου έχει ανακοινώσει ότι το καλοκαίρι του 2026 πραγματοποιήθηκε επαναληπτική δημοπρασία για κοινόχρηστους χώρους αιγιαλού και παραλίας στις Κουκουναριές, μεταξύ άλλων για θέση αναψυκτηρίου και θέση ομπρελοκαθισμάτων. Η σύγκριση αυτή χρησιμοποιήθηκε στη συνεδρίαση για να τεθεί το ερώτημα πώς είναι δυνατόν παραχωρήσεις σε ιδιαίτερα τουριστικές περιοχές της ίδιας νήσου να εμφανίζουν τόσο μεγάλες αποκλίσεις ως προς το οικονομικό αποτέλεσμα.
Η περίπτωση του Τσουγκριά
Ακόμη πιο χαρακτηριστική παρουσιάστηκε ως η περίπτωση του Τσουγκριά. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατέθηκαν στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ, σε προηγούμενη δημοπρασία η τιμή εκκίνησης είχε διαμορφωθεί στις 24.000 ευρώ, ενώ η κατακύρωση έφθασε στις 86.000 ευρώ. Για τη νεότερη περίοδο, ωστόσο, παρουσιάστηκαν στη συνεδρίαση ποσά κατακύρωσης εξαιρετικά χαμηλότερα, γεγονός που προκάλεσε την έντονη αντίδραση του προέδρου της ΚΕΔΕ. Σημειώνεται ότι το επίσημο σύστημα ηλεκτρονικών δημοπρασιών εμφανίζει και δημοπρασία του 2026 για θέση στον Τσουγκριά, υπό την Κτηματική Υπηρεσία Μαγνησίας, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι οι σχετικές παραχωρήσεις πραγματοποιούνται μέσω του κεντρικού ηλεκτρονικού συστήματος.
Κυρίζογλου: «Αυτό είναι προς έρευνα και είναι πολύ σοβαρό ζήτημα»
Ο Λάζαρος Κυρίζογλου εμφανίστηκε ιδιαίτερα επικριτικός για τις αποκλίσεις που παρουσιάστηκαν. Όπως ανέφερε, όταν το αποτέλεσμα μιας δημοπρασίας εμφανίζει τόσο μεγάλη απόσταση από προηγούμενα οικονομικά δεδομένα, θα πρέπει οι αρμόδιες υπηρεσίες να εξετάζουν τους λόγους που οδήγησαν σε αυτό το αποτέλεσμα και εάν συντρέχουν λόγοι για επανάληψη της διαδικασίας. Χαρακτήρισε το θέμα «προς έρευνα και πολύ σοβαρό ζήτημα», ευχαρίστησε τον δήμαρχο Σκιάθου για την ανάδειξή του και ανακοίνωσε ότι η ΚΕΔΕ θα παρέμβει θεσμικά. «Αυτό το θέμα σας ευχαριστούμε που μας το θέσατε. Θα το θέσουμε και εμείς με δικό μας έγγραφο», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η δημόσια ενημέρωση από τη συνεδρίαση επιβεβαιώνει ότι ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ δεσμεύθηκε να θέσει το ζήτημα υπόψη των αρμόδιων υπουργείων.
Ζήτημα που ξεπερνά τα όρια της Σκιάθου
Η υπόθεση αποκτά ευρύτερη σημασία για την Τοπική Αυτοδιοίκηση, καθώς το ίδιο θεσμικό πλαίσιο εφαρμόζεται σε ολόκληρη τη χώρα. Από τη στιγμή που το 60% των εσόδων των συγκεκριμένων παραχωρήσεων κατευθύνεται στους Δήμους, ενδεχόμενες χαμηλές τιμές κατακύρωσης δεν επηρεάζουν μόνο τα έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού αλλά και τους οικονομικούς πόρους των παράκτιων και νησιωτικών Δήμων. Το ερώτημα που θέτει πλέον η ΚΕΔΕ είναι κατά πόσο το νέο κεντρικό σύστημα ηλεκτρονικών δημοπρασιών εξασφαλίζει σε κάθε περίπτωση τη βέλτιστη οικονομική αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας και εάν υπάρχουν επαρκείς μηχανισμοί ελέγχου όταν οι τιμές κατακύρωσης παρουσιάζουν ακραίες αποκλίσεις από προηγούμενες δημοπρασίες ή από την εμπορική δυναμική των συγκεκριμένων περιοχών.
Μετά την παρέμβαση της Σκιάθου, το θέμα αναμένεται πλέον να μεταφερθεί από την ΚΕΔΕ στα αρμόδια υπουργεία, με αίτημα να εξεταστούν τα στοιχεία των συγκεκριμένων δημοπρασιών και οι επιπτώσεις τους στα έσοδα τόσο του Δήμου όσο και του Δημοσίου.
