Ωστόσο, παρά αυτή την πρόοδο, τα χαρακτηριστικά της εποχής μας θυμίζουν έντονα έναν σύγχρονο «Μεσαίωνα». Η πληροφορία, αντί να απελευθερώνει, συχνά χειραγωγεί. Οι άνθρωποι επηρεάζονται από παραπληροφόρηση, φόβο και προκαταλήψεις, όπως συνέβαινε και σε παλαιότερες εποχές. Οι ισχυροί του σήμερα —μεγάλες εταιρείες και ψηφιακές πλατφόρμες— ελέγχουν τη γνώση και την επικοινωνία, δημιουργώντας νέα «κέντρα εξουσίας», παρόμοια με τα φεουδαρχικά συστήματα του παρελθόντος.

Έτσι, ενώ ο άνθρωπος φαίνεται ελεύθερος, στην πραγματικότητα παραμένει εξαρτημένος. Η υπερπληθώρα πληροφοριών δεν οδηγεί απαραίτητα στη γνώση, αλλά πολλές φορές στη σύγχυση και την παθητικότητα. Ο ψηφιακός κόσμος γίνεται ένας νέος χώρος περιπλάνησης, όπου ο άνθρωπος αναζητά νόημα, χωρίς πάντα να το βρίσκει.

ο 21ος αιώνας δεν εγγυάται από μόνος του την πρόοδο. Η αληθινή εξέλιξη δεν βρίσκεται στην τεχνολογία, αλλά στην κριτική σκέψη, την παιδεία και τη συνειδητοποίηση. Αν δεν καταφέρουμε να αξιοποιήσουμε σωστά τη γνώση και να απελευθερωθούμε από τις σύγχρονες μορφές εξάρτησης, τότε ίσως πράγματι να ζούμε σε έναν νέο Μεσαίωνα — έναν ψηφιακό Μεσαίωνα.

Το μέλλον, όμως, παραμένει στα χέρια μας.