Η ιστορία της επισκοπής Σκοπέλου και των επισκόπων της, αποτελεί έναν ζωντανό καθρέφτη της θρησκευτικής και κοινωνικής ζωής του νησιού από τα πρώτα χριστιανικά χρόνια, έως σήμερα.

Από το 358 μ.Χ., όταν οι πρώτοι επίσκοποι εμφανίζονται στα ιστορικά αρχεία, έως τους σύγχρονους ιεράρχες, η διαδοχή των επισκόπων Σκοπέλου αποτυπώνει την εξέλιξη της εκκλησιαστικής διοίκησης, τις πνευματικές ανάγκες της τοπικής κοινωνίας και τις ιστορικές ανατροπές που επηρέασαν τη ζωή του νησιού. Το παρόν άρθρο καταγράφει, με χρονολογική σειρά, τους επισκόπους Σκοπέλου, αναδεικνύοντας τον ρόλο της επισκοπής ως πυλώνα της θρησκευτικής παράδοσης και του πολιτισμού της Σκοπέλου.

Tο 358 μ. Χ. λοιπόν, πρώτος επίσκοπος Σκοπέλου, είναι ο μετέπειτα πολιούχος του νησιού, ο Άγιος Ρηγίνος και πολύ αργότερα, το 858 μ. Χ., εντοπίζεται ο Επίσκοπος Βααρδάνης. Η επισκοπική έδρα- κατοικία, ήταν εξ αρχής ο μητροπολιτικός ναός της Γεννήσεως του Χριστού, στην ομώνυμη περιοχή της Σκοπέλου.

Το 1078 συναντάμε τον Επίσκοπο Αναστάσιο, ο οποίος έκτισε την Επισκοπή, τον Άγιο Σπυρίδωνα και τους Αγίους Αποστόλους.

Εικόνα εξωτερικού τοίχους της Επισκοπής από :https://skopelos.com/el/listings/episkopi-episcope-of-skopelos/ 

Το 1333 συναντάμε για πρώτη φορά ενωμένες τις επισκοπές της Σκιάθου και της Σκοπέλου, με τον Επίσκοπο Θεόδουλο.

Ψηφιακή αναπαράσταση "βυζαντινού επισκόπου" βασισμένη στο στυλ του 14^ου αιώνα

Το 1453 όμως οι επισκοπές των 2 νησιών φαίνονται πάλι αυτόνομες, ενώ το 1621, επίσκοπος Σκιάθου και Σκοπέλου είναι ο Ιγνάτιος, με έδρα επισκοπής τη Σκιάθο. Τον Ιγνάτιο διαδέχτηκε ο Μητροφάνης κι αυτόν ο Σάββας. Στη συνέχεια στον επισκοπικό θρόνο ανέβηκε ο Κάλλιστος για λίγους μήνες, μετά ανέλαβε ο Ιωάσαφ (1648) και το 1653 ο Κάλλιστος και πάλι.

Το 1671 επίσκοπος Σκιάθου- Σκοπέλου είναι κάποιος Ιωάσαφ (1676-1697), ο Άνθιμος αναλαμβάνει το 1698 και ξαναπαίρνει τον επισκοπικό θρόνο ο Ιωάσαφ το 1699. Το 1700 αναλαμβάνει επίσκοπος ο Κλήμης, ως το 1730 περίπου. «Εις τά 1700 άρχιεράτευσα έν μένί Φεβρουάριο) Γ*/] · Σκοπέλων Κλήμές. Τό παρόν βιβ/ ίον υπάρχει κτήμα ήμέτερον του εύτελοΰς καί αμαθούς Σκιάθου Κ/ήμεντος ίδιοχειρώς γραυθέντε κατά τό -αψε` έτος τής Xριστ)ου συγκαταβάσεοις» (Ευαγγελίδης, 1913:68).

 Ακολουθεί ο Διονύσιος ο Σκοπελίτης, από το 1730 ως το 1776.  Ο Επίσκοπος Διονύσιος μετέφερε την έδρα της επισκοπής των 2 νησιών στη Σκόπελο και το 1762 χρύσωσε το περίτεχνο σκαλιστό τέμπλο του ναού της Γεννήσεως του Χριστού στη Σκόπελο «Έ/ρυσώθη καί τό παρόν δι’ εξόδου καί συνδρομής τοΰ θεοφιλέστατου επισκόπου Σκιάθου καί Σκοπέλου Διονυσίου έκ τής αύτής νήσου, έν έτει ΑΤΈΒ` (=1762) Σεπτεμβρίου» (Ευαγγελίδης, 1913:70). Το 1777 ανεβαίνει στον επισκοπικό θρόνο ο Ματθαίος. Διάκονος του Ματθαίου ήταν ο Γρηγόριος Κωνσταντάς. Ο επόμενος και τελευταίος επίσκοπος που συναντάμε είναι ο Σκοπελίτης Ευγένιος Οικονόμου ως το 1842 οπότε και η επισκοπή Σκιάθου- Σκοπέλου συγχωνεύτηκε με την επισκοπή Εύβοιας αρχικά και τελικά με την επισκοπή Χαλκίδας.

Η επισκοπή Σκιάθου- Σκοπέλου καταργήθηκε τυπικά  το 1852 και προσαρτήθηκε αρχικά στη Μητρόπολη Δημητριάδος και τελικά στη Μητρόπολη Χαλκίδος, στην οποία ανήκει ως σήμερα. Με τον καιρό, πολλές τοπικές επισκοπές διαλύθηκαν ή συγχωνεύτηκαν, αλλά η εκκλησία διατήρησε τον ιστορικό τίτλο των επισκόπων, ως "τιτουλάριος". Έτσι, υπάρχει «Τιτουλάριος Επίσκοπος Σκοπέλου» (Titular Bishop of Skopelos), χωρίς να σημαίνει ότι διακονεί αποκλειστικά στην Σκόπελο, αλλά κρατάει τον ιστορικό τίτλο. Ο Αρχιεπίσκοπος Archbishop Vsevolod (Maidanski) of Skopelos (1927-2007) ήταν «Τιτουλάριος Επίσκοπος Σκοπέλου», από 1987 έως 2007, ενώ υπηρετούσε στις Η.Π.Α., συγκεκριμένα στον Ουκρανικό Ορθόδοξο Χριστιανικό Σύνδεσμο των Η.Π.Α., υπό το Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Archbishop Vsevolod (Maidanski) (1927-2007)

Επίσης, ο Επίσκοπος Παγκράτιος (Dubas) είχε τον τίτλο «Επίσκοπος Σκοπέλου», ως βοηθός του επισκόπου του Μεξικού και μετά, την ίδια χρονιά, έγινε επίσκοπος Μεξικού (2012).

Ο κατά κόσμον Πέτρος Ντούμπα, Επίσκοπος Παγκράτιος

 https://orthodoxcanada.ca/Archbishop_Vsevolod_%28Maidanski%29 

 https://users.sch.gr/markmarkou/2012/new/pangratios_dubas.htm 

Από το 2023, έως σήμερα, επίσκοπος Σκοπέλου είναι ο Θεοφιλέστατος κ. Νικόδημος, κατά κόσμον Ιωάννης Ευσταθίου, γεννημένος το 1969. Ο τίτλος του είναι «τῆς πάλαι ποτέ διαλαμψάσης Επισκοπῆς Σκοπέλου».

Ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Σκοπέλου κ. Νικόδημος.

https://www.orthodoxianewsagency.gr/mitropolitiko_ergo/%CE%B9-%CE%BC-%CF%87%CE%B1%CE%BB%CE%BA%CE%AF%CE%B4%CE%BF%CF%82/i-i-m-xalkidos-gia-tin-eklogi-tou-arximandriti-nikodimou-eystathiou-se-voitho-episkopo-skopelou/